Makbuz ve Kuponlar 2019'da nasıl işlem görecektir?

Ocak 2019’da yürürlüğe girecek ve Katma Değer Vergisi Kanunu’nda değişiklik yapacak olan yasa  sayılı 2016/1065 Konsey Direktifi (AB) getirilen değişikliklerin yasaya uygulanmasının yanısıra, değer uygulaması ve çeşirtli tipteki kuponlar ile ilgili olarak uyumlaştırılmış yeni kurallar getirmektedir. Bu konu, KDV Direktifi'nde hiçbir zaman özel olarak ele alınmamış idi.

Değişiklik, bir makbuzun ödeme araçlarından ayırt edilmesi amacı ile yeni bir makbuz tanımını getirmektedir. "Makbuz"  için yerine getirilmesi gereken temel koşul; malların veya hizmetin teslim alınması için  gerekli bir belge olarak dikkate alınması gereğidir.

Sonuç olarak, yeni kurallar, örneğin satış bedeli üzerinden indirim sağlayan ve ancak ilgili malın veya hizmetin teslim alınması için herhangi bir işlevi olmayan indirim kuponlarına uygulanmayacak, söz konusu kuponlar, KDV anlamında bir makbuz işlevi görmeyecektir.

Yeni düzenlemeye göre, makbuzlar tek amaçlı ve çok amaçlu makbuzlar olarak iki gruba ayrılacaktır.

Tek amaçlı makbuzlar için, adından da anlaşılacağı gibi, amacı satın alma sırasında yeterince belirlidir. Bu tür kuponlar için, vergilendirilebilir sarf malzemelerinin devri anında yapılır. Bu bir vergi yükümlüsünin  kendi adına bir tek amaçlı kuponu kullanması, söz konusu işleme katma değer vergisi uygulanacağı anlamına gelmektedir

Bu yükümlülük, tek kullanımlık makbuzu (kuponu) ilk kez veren kişiye ve daha sonraki dağıtımcılara aittir.

Kuponun kullanılması üzerine, KDV rejimi, makbuzu veren kişi ile  malların/hizmetlerin nihai sağlayıcısının aynı  kişi olup olmadığına  bağlı olacaktır. Aynı kişi ise, tek kullanımlık kuponun kullanımı artık KDV'ye tabi olmayacaktır.

Malların veya hizmetin nihai sağlayıcısı ile, kuponu çıkaranın farklı kişiler olması halinde ise, değişik bir durum söz konusu olacaktır.

Bu durumlarda; bir yasal kurgu gereği  kupon karşılığında mal veya hizmetin sağlanmasını/ teslimini öngören kuponu çıkartan kişi KDV  anlamında  da sorumlu olan kişi olarak kabul edilir.

Çok amaçlı makbuzlar ile ilgili olarak, tedarikin amacı satın alma sırasında açıkça belirlenemez. Mal veya hizmet alımı için bir makbuz olabilir. Veya çeşitli vergi oranlarına tabi mal veya hizmetler için bir kupon olabilir. Çok amaçlı bir kuponun vergilendirilmesi, kullanım anına ertelenir. Bu tarih, örneğin;  fiili malların tedarik tarihi veya vehizmetin sunum tarihidir.

Tek amaçlı makbuzlara uygulanan kuralların aksine, söz konusu kuponların transferleri, aynı zamanda bir mal/hizmet teslimi olarak değerlendirilmez.

Uygulamada, malların tedariki veya hizmetlerin sağlanması için kuponların kullanılması için çeşitli durumlar vardır. Bu nedenle uygulama alanına girdiğiniz rejimin yaklaşan değişikliklerle uyumlu olup olmadığını gözden geçirmenizi öneririz.